Trịnh Hoài Đức – Cấn Trai thi tập: 87 – Lưu đề Thập tam hàng chủ Phan Đồng Văn hoa viên

Trịnh Hoài Đức – Cấn Trai thi tậpCấn Trai thi tập: 87 – Lưu đề Thập tam hàng chủ Phan Đồng Văn hoa viên

Phiên âm (*)

Hào hoa Dương Việt áp Tô Mân,

Chỉ sổ Phan gia tỉ Quý Luân. (1)

Môn tụy trâm anh tam phẩm hoạn,

Viên sâm tùng trúc tứ thời xuân.

Thanh phong hương khuyến đăng lâu tửu,

Bác vật kỳ la mãn tịch trân.

Viễn khách lưu liên canh ký túy,

Y hy Bồng đảo (2) tọa trung thân.


Dịch nghĩa: Lưu đề hoa viên của Thập tam hàng chủ Phan Đồng Văn

Hào hoa Quảng Đông hơn cả Giang Tô, Phúc Kiến,

Chỉ kể nhà họ Phan đã có sánh được với Quý Luân.

Cửa trâm anh tụ tập quan đến tam phẩm,

Vườn tùng cúc tươi tốt xuân cả bốn mùa.

Gió mát, hương khuyên mời rượu lên lầu,

Của ngon vật lạ la liệt trên bàn tiệc.

Khách xa nán lâu uống tiếp nên đã say,

Thấy mình chẳng khác nào ngồi nơi Bồng đảo.


Chú thích

(1): Quý Luân: tên tự của Thạch Sùng, một người giàu có đời nhà Tấn, Trung Quốc xưa.

(2): Bồng đảo: đảo Bồng Lai, tương truyền là nơi tiên ở.


Hoài Anh dịch thơ

Hào hoa Việt đè Tô Mân,

Họ Phan đã sánh Quý Luân thuở nào.

Cửu trâm anh tam phẩm cao,

Vườn xuê tùng trúc mùa nào cũng xuân.

Hương khuyên mời rượu ân cần,

Tiệc bày quý vật kỳ trân đủ mùi.

Lưu liên khách đã say rồi,

Ngỡ nơi Bồng đảo mình ngồi thung dung.


(*): Tôi chưa tìm được bản gốc chữ Nho, sẽ bổ sung sau.

Related Images:

 

Bùi Tấn Phước – Kết Nghĩa Phi Tình: 07 – Màn thứ bảy

Vài lời từ người đánh máy

Vở tuồng Cải lương Kết nghĩa phi tình được viết và in vào năm 1927. Những năm này chữ Quốc ngữ còn sơ khai, cách hành văn hay dùng từ khác biệt so với chữ viết hiện đại.

Tôi mạn phép sửa lại vài khác biệt trong cách dùng dấu hỏi – ngã, chữ cuối t – c trong cách viết để tránh những hiểu lầm về chính tả so với hiện đại.

Quý độc giả có thể đọc Bản in gốc 1927, định dạng pdf theo link.


Bùi Tấn Phước - Kết Nghĩa Phi TìnhTuồng hát Cải lương: Kết Nghĩa Phi Tình

Chủ bổn: Bùi Tấn Phước

Phát hành: In tại nhà in Xưa Nay, NG. Háo Vĩnh, SAIGON – 1927


Kết Nghĩa Phi Tình: 07 – Màn thứ bảy

Lưu Giang dốc chí tầm cố khúc,

Đoạn trường vừa dứt trời xui tao ngộ tri âm.

(Tableaux nhà giàu)

Dương Kỳ Trung nói:

Dương Kỳ Trung quí hiệu, Lưu Giang xứ thiệt quê, nấc thang mây lỡ bước trở về, chốn gia thất thủ bề an lạc, bóng diềm già cỡi hạc, nhành đơn huệ còn xanh. Tiểu muội nay mảnh bút vừa rành, niềm duyên thắm chưa nơi trao phận, cớ sao hôm nay. Thấy cảnh sầu lại hận, khiến quấc sĩ động tình, âu là:

Ngâm:

Dời chơn ra trước trường đình,

Ngoạn xuân cơn ngọc, mượn tình ngày thu.

Ca Hành Vân

(Bước ra)

Ngoạn xuân nồng, đẹp thay lòng,

Thỏa dã hoài mong, đoài xem phong cảnh.

Gió mát trăng trong,

Điểu uyên bên nhành đoanh luyện,

Lăng liếu tiếng,

Trổi giọng ngâm mấy đoạn thêm hay,

Tình tự nầy thỏa cơn song hoài,

Nhành đơn huệ, bướm lộn lăng xăng,

Mai mởn liễu hoằng,

Chạnh lòng thương bạn nỗi niềm xa,

Máy thiều hớn hở, thỏ bạc hân hoan,

Xiết bấy toại lòng vàng,

Cảnh người thêm tình tang,

Mé tây lầu bóng lặn trầm ngang,

Sân chầu phụng gáy,

Xiết bao tiếng hạc kêu vang.

(Bỏ màn giả, đổi tableaux)

Thái Bửu nói:

Tỏa mịt mờ ngọn tuyết, hơi thanh thoảng gió nồng, trải qua thủy tú sơn bồng, lướt dặm cỏ cây đầm ấm,

(Kỳ Trung bước ra, hai đàng gặp gỡ)

Dạ thưa anh.

Kỳ Trung nói:

Ủa nầy em, chẳng hay em đi đâu một mình mà đến đây vậy em và chú thiếm đều mạnh, em há!

 Thái Bửu nói:

Dạ thưa anh, gẫm xiết bao cảnh thảm tình sầu, kể sao hết mưa tuông tuyết đổ, đó anh.

Ca Vọng cổ Hoài Lang

Tài tình gay go lắm,

Kể sao xiết nỗi gian nan.

Từ anh với tôi tựu tràng,

Nơi quê hương băng ngàn.

Cùng Huỳnh nương gá duyên sắc cầm,

Sau bóng trầm còn nơi đỡ thân.

Nào dè đâu bạc số,

Phóng hỏa trời gieo họa cho người ngay.

Nghiêm thân đã mang tai hại,

Thêm gia tài sự sản đều tan.

Mình cô phần lấy ai nương nhờ,

Bèn qua tạm bạc với người.

Nào dè người đã vong,

Mẹ con đành nỡ hại Huỳnh ông.

Lại phao phản rằng em giết người,

Chốn phủ đường bó tay nạp ngay.

Nhờ lượng suy tình,

Em mới đặng toàn sinh,

Ngơ ngẩn ngơ một mình,

Mới đăng trình đến đây đó anh.

Dương Kỳ Trung nói:

Nghe lời em phân cạn, đây anh luống căm gan, khéo thay cái thói phụ phàng, ghét bấy những quân vô ngỡi.

Ca Kim Tiền

Căm bấy thay, những loài vô nhân,

Trước hiển vang muốn buộc nợ tần.

Nay khốn khó lâm điều mạng nhân,

Hại người vong thân.

Nguyên phen nầy, đều thâm hận, mới an lòng,

Để sống chi những phường làm ngu,

Sát phụ dâm phu,

Rày đây phỏng xem cho tạn,

Các điều nhục vinh phú trọng bần khinh,

Âu ta hiệp sức dẫn binh,

Bình Dương đến đó sẽ toan.

Thái Bửu:

Cúi xin anh rộng thứ tình cho mụ,

Ân hận ngày sau nếu nên danh rạng,

Thì người đã tạn.

Nói:

Khuyên anh đừng vội giận, làm chi cho nhọc trí trượng phu, cuộc thế gian vinh nhục tạc thù, nhơn tình ấy hơi đâu giận dủi.

Ngâm:

Xin anh bớt trận lôi đình,

Cùng nhau toan liệu sự tình cho an.

Kỳ Trung nói:

THôi, em đã cạn lời phân biện, anh đâu nỡ dạ trái tình, thôi thì:

Ngâm:

Cùng nhau trở lại gia đình,

Đệ huynh chung hưởng hiển vinh với đời.

(Bỏ màn giả, đổi tableaux Dương Hoằng Mai ra).

Dương Hoằng Mai nói:

Cảnh khuê môn nương dựa, thiếp mỹ hiệu Hoằng Mai, mối chỉ lan còn hỡi đeo tay, niềm duyên thắm chưa nơi đỡ trắp, câu nữ hạnh hằng ngày chuyên tập, chữ phỉ phong thủ phận mày nga, những ước mơ một tất niềm xa, lòng hoài vọng tao phùng đơn quế, ngỏ rỏ mạch sơn minh hải thệ, hầu trao câu nệm túy gối loan, mảng lóng nghe lưu thủy cao san, tiếng ngô phụng dạ càng cay đắng.

Ca Vọng cổ Hoài Lang

Ngồi nhìn đoanh mây trắng,

Giọt tuyết thoảng thêm luống não nồng.

Niềm riêng tưởng thôi xót lòng,

Ngơ ngẩn ngơ cô bòng.

Vườn xuân thu lan điểm nhụy,

Chim ủ sầu đầu uyên liếu lăng,

Kìa thân sanh bóng cổi?

Nhành đơn tàn xót bấy lòng thương.

Làm chi nữ nhi thân phận,

Đành lỗi nghì thần tỉnh mộ khang.

Diềm xanh rày bóng xuân đã tàn,

Niềm canh nỗi lỡ làng,

Đau lòng tơ lắm bấy.

Biết ngày nào đặng thấy người xưa.

Ngõ cho giải cơn muộn sầu,

Kẻo tất tình vương mang xốn xang.

Cụm diềm dà, xuân lại thu qua,

Mảng đợi bóng trăng già,

Hương phấn đà lợt phai đó bớ ai!

(Bửu và Kỳ Trung bước vào, Dương Hoằng Mai bỏ vô buồng).

Dương Kỳ Trung nói:

 Nầy em, nay anh em đà sum hiệp, gia quyến thảy vui lòng, thôi thì: em tua tạm chốn thơ phòng, lo kinh sách ngỏ chờ mở hội.

(Đồng vô buồng hết, Dương Hoằng Mai trở ra ngồi một mình).

Dương Hoằng Mai nói:

Từ liếc xem người ngọc. Bỗng thoát động lòng vàng, ước mơ nam giáng đông sàng,

Hoài vọng phụng loan hội ngộ, biết bao đặng châu hườn hiệp phố, ngày nào vầy quân tử thuyến quyên, kể xiết bao cảnh tình phiền âu là, gượng rao lấy hồ cầm cố khúc.

(Mai ngồi đờn, kế Bửu đi trờ tới).

Bửu nói:

Cha chả! Lóng nghe cầm khoa nhặt, dạ nọ bắt bưng khuâng, âu là gót liễu tạm tau dừng, mặt hoa xem cho hãn.

(Hoằng Mai nghe tiếng hay bước ra, ngó dáo dác kiếm).

Hoằng Mai nói:

Ủa lạ! Nghe tiếng hài rổn rảng, sao ngọc diện lại vắng tanh, cớ sao: Ai đến đây đang lúc tam canh, thấy bóng thoạt phát sanh lòng sợ, cha chả nầy.

(Bửu núp ngó thấy).

Bửu nói:

Úy mặt hoa rở rở, mày liễu tợ gương, thiệt đáng bực thiên hương, quả nên trang quấc sắc, nếu bỏ đi cũng ngặt, ngồi đây dạ sao đành, âu là: mau bước đến thềm canh, ngỏ trao lời tình tự.

(Bửu bước ra, Mai bỏ vô).

Cha chả! Lời vàng chưa ướm mở, người ngọc nỡ khuây tình, làm cho ta bi trạng thảm tình, để ai chịu ngậm sầu chác não, chốn tịnh phòng gượng gạo, nơi thanh vắng nghiêng mình, ngỏ cạn tổ tất tình, hầu trao lời mơ ước, hỡi ai ôi! Xin dừng chơn bước, cho tỏ lời vàng, đặng thỏa tình trướng phụng màn loan, kẻo ước vọng hương trời sắc nước.

(Bửu bước theo).

Ngâm:

Phụng loan đã gặp ngô đồng,

Châu trần xin nối chỉ hồng trăm năm.

Ca Tây Thi

Trời xin mối tình vấn vương,

Gặp nhau đây ngỏ xin phân cạn.

Đã đành tơ duyên,

Đó thân nhược chất liễu bồ.

Đứng hàng thuyền quyên tác ngọc thiếu niên,

Cùng nhau lứa đôi cho trọn, toại chữ sắc cầm.

Đặng phỉ nguyền trăm năm,

Xin chớ ngại lòng vàng.

Châu trần đà vương mang, xứng đẹp tơ lan,

Dầu sau biển khô sông cạn,

Cũng giữ dạ sắt đinh.

Dung nhan nàng hỡi còn xinh,

Thôi khuyên nàng chớ ngại nghi.

Để chi cho phấn phai hương lợt,

Chừng ấy bông tàn nhụy úa.

Dầu ai quyết toan dứt nợ,

Đây cũng nguyện lấp tình.

Trăm năm ấy cho trọn đạo,

Một tất niềm xa.

Hoằng Mai:

Miếng đảnh chung tơ lan khéo buộc,

Nghĩ phần hoa rơi.

Lóng nghe người tỏ cạn lời,

Luống hổ phận mỏng manh,

Đó bực kim môn.

Rồi e biển sông không trọn,

Khổ cho phận linh đinh.

Chiếc thuyền tình bơ vơ,

Thêm luống bận mối sầu, biết gởi vào đâu.

Xin lương xét suy.

Bửu:

Dầu sau nếu ai đen bạc chứng cao xanh,

Nếu phui tình, thệ với búa trăng.

Quyết nhau xin mựa cản ngăn,

Duyên đẹp xích thằng,

Tấm lòng đây gắn bó.

Song cách trở đôi nơi,

Nay gặp nhau rồi,

Cạn lời tình mơ.

Nói:

Tôi nói thiệt: Nếu khuôn linh tất dạ lấp đành, xuân xanh nguyện tấm lòng lơ lảng, mà thôi.

Hoằng Mai nói:

Lóng nghe lời phân cạn, rõ mấy tiếng hữu tình, đó đà quyết chữ sắc đinh. Thôi thì đây cũng nguyện nhớ câu ước hẹn.

Bửu nói:

Có vậy, trăm năm xin giữ vẹn, sanh tử chớ đổi dời, cùng nhau chứng có đất trời, đôi lứa gắn lời vàng đá.

Ca Hành Vân

Một lời nguyền, nơi cội bóng tà,

Xin chứng có trời cao.

Dầu sanh tử, há dám lãng xao,

Nghĩa sơ giao bao đành phụ.

Hoằng Mai:

Trời xui khiến,

Mối nợ duyên thiếp nguyền trọn nhau.

Gánh chung tình sắc son một màu,

Lời minh thệ, giữ dạ trăm năm.

Đạo sắc cầm, sau dầu biển cạn,

Dạ đừng phai đó bớ ai,

Bửu:

Niềm tơ tóc, nay hãn tất tình,

Cái nghĩa bố kình,

Mựa đừng vong lời giao đó em.

Mai sau dầu cách trở sơn xuyên,

Tấm lòng gắn bó,

Ấy cho phỉ cuộc, nợ duyên.

Nói:

Nầy em, một lời thệ ví biển sông lồng lộng, đôi câu nguyền có đất rộng trời cao, nước non xin chớ lãng xao, tơ tóc mựa đừng dời đổi.

Mai nói:

 Đêm thu nơi phòng nội, đôi lứa đã cạn lời, dầu tử sanh xin có đất trời, duyên kim cải ấy cho phỉ nguyện, thôi thôi.

Đồng ngâm:

Trước sau giữ dạ đá vàng,

Thơ phòng chàng tới, trướng màn thiếp lui.

————- Hạ màn —————-

Còn tiếp.

Related Images: